fbpx

cần biết gì trước khi thăm Ba Lan? – kinh nghiệm du lịch Ba Lan

Một trong những quyết định may mắn nhất của em là sang Ba Lan học trao đổi. Từ một lựa chọn nông nổi, em đã có cơ hội dành thời gian không dài không ngắn ở một trong những đất nước mà em tin rằng đã, đang và sẽ là một phần thiết yếu trong con người em. Ở bài này, em sẽ chia sẻ một số quan sát cá nhân về văn hoá nơi đây để mọi người cùng tham khảo nha.

Đừng quên đọc cả serie kinh nghiệm du lịch Ba Lan nhé!

Bắt đầu thôi nào.

Đừng chỉ biết và thăm mỗi Warsaw và Krakow

Ba Lan là một đất nước rộng lớn với dòng lịch sử cực kỳ lâu đời và giàu có. Điều đó có nghĩa nó có rất nhiều thành phố xứng đáng được chú ý, chứ không chỉ thủ đô Warsaw và trung tâm văn hoá Krakow. Tất nhiên, cả Warsaw và Krakow đều tuyệt vời. Nhưng cá nhân em thì lại đặc biệt mê Gdansk đẹp không thua kém gì Copenhagen, nơi phong trào đòi quyền tự chủ kinh tế đầu tiên ở Ba Lan trước chính quyền Cộng Sản diễn ra; hoặc Wroclaw be bé nhưng từng là thủ đô lịch sử của Silesia. Và thiên nhiên Ba Lan cũng tuyệt vời không kém! Công viên Tatra mùa đông trắng xoá đẹp mê mẩn và những bể tắm nước nóng thư giãn, mùa hè xanh tươi với những con hồ lộng lẫy.

du lịch krakow, núi tatra, zakopane, du lịch tự túc tiết kiệm ba lan, du lịch đông âu, châu âu
tatra trắng xoá
du lịch tiết kiệm tự túc Ba Lan, thăm Gdansk, châu âu, đông âu, làm gì gdansk
bờ Malotwa, Gdansk y như Copenhaghen nhoé

Thế nên, đến thăm Ba Lan mà có dư dả thời gian thì nhất định nên ghé thăm cả những điểm đến thú vị khác nữa nhé!

Đất nước của những trải nghiệm lạ

Ba Lan, hẳn nhiên, không chỉ bị giới hạn bởi chỉ tham quan nhìn ngắm. Có những trải nghiệm rất dễ thương và độc đáo ở Ba Lan. Ví dụ như đi săn tượng người lùn ở Wroclaw. Hoặc đi truy tìm dấu vết trâu rừng ở công viên quốc gia Bialowieza. Ngồi xe ngựa kéo trong tuyết ở Tatra. Khám phá mỏ muối cổ Wielicka. Trời ơi đất hỡi là nhiều ấy ạ!

Thiên đường của bảo tàng~

Ba Lan, theo một cách nào đó, là một quốc gia vẫn còn bị ảnh hưởng nặng nề bởi lịch sử. Những chuyện tồi tệ hết sức đã từng diễn ra ở Ba Lan với một mức độ kinh hoàng. Chúng không chỉ còn tồn tại trong tâm lý của người Ba Lan, mà còn được khắc ghi ở những bảo tàng được đầu tư và bảo trì công phu. Đối với những người yêu lịch sử và hiểu được tầm quan trọng của việc biết lịch sử để không lặp lại những sai lầm của quá khứ, Ba Lan là nơi lý tưởng để ghé thăm, do hệ thống bảo tàng mà theo em phải nói rằng là một trong những hệ thống tuyệt nhất châu Âu.

du lịch tiết kiệm tự túc Ba Lan, thăm Gdansk, châu âu, đông âu, làm gì gdansk
bảo tàng Solidarity – Gdansk

Ví dụ như, bảo tàng thế chiến thứ hai và bảo tàng đoàn kết ở Gdansk. Bảo tàng Holocaust ở Auschwitz. Bảo tàng danh sách của Schindler ở Krakow. Nhưng không chỉ dừng lại những bảo tàng hiện đại lưu giữ lịch sử cận đại. Cả những lâu đài trung cổ từ thời Teutonic như Malbrok nữa. Mê lịch sử đến đây là chuẩn rồi nhé!

Đừng gọi Ba Lan là Đông Âu!

Trên thực tế không có định nghĩa cụ thể nào về Đông Âu, mà chủ yếu là từ thời Soviet trong chiến Tranh Lạnh thì khối các quốc gia dưới ảnh hưởng của Moscow đều được gọi chung là Đông Âu. Tuy nhiên quan niệm địa văn hoá/chính trị và tôn giáo này hay lờ đi thực tế địa lý của Ba Lan. Trừ phi các bác muốn đề cập đến một khái niệm lịch sử cụ thể, còn không thì Ba Lan nằm ở Trung Âu.

Chuyện này tưởng nhỏ nhưng cũng không nhỏ, đặc biệt là nếu các bác có nói chuyện với người bản địa. Họ sẽ hiểu sự nhầm lẫn của khách ngoại phương, nhưng họ chắc chắn sẽ sửa miệng các bác đó ạ.

Học một vài từ tiếng Ba Lan nhé!

Kinh nghiệm của em cho thấy, đến đất nước nào mà chịu khó học một vài từ cơ bản địa phương rất có tác dụng. Đến Ba Lan cũng thế. Người Ba Lan còn đặc biệt trân trọng nếu có người bỏ công sức học dăm từ ngôn ngữ của họ, bởi ngôn ngữ Ba Lan rất khó. Cũng đừng buồn khi các bác phát âm sai toét toè loe, họ có thể cười đùa trêu chọc nhưng đó là dấu hiệu thiện ý.

Như em sống ở ký túc khi học ở Ba Lan, chỉ biết mỗi dăm từ như chào buổi sáng, chào buổi tối, số phòng mình và câu hỏi hôm nay thời tiết thế nào. Vậy mà các bác trông cửa cực kì niềm nở, luôn nhớ phòng em là phòng nào. Các bác trai còn cứ mỗi lần thấy em lại bập bẹ một hai từ tiếng anh, today good, today beautiful (hôm nay tốt, hôm nay đẹp trời). Dễ thương khủng khiếp lắm luôn.

Người Ba Lan rất chú trọng chuyện thời sự

Đây là một chuyện em hơi hơi nghiệm ra sau khi có cơ hội nói chuyện với một số người bản địa có nói được tiếng Anh. Hoặc khi em ngồi ở quán trà và đọc báo có tin của Ba Lan (chuyện này em gặp mấy lần, đọc báo tiếng Anh có sẵn ở quán trà thì) mấy bác ngồi quanh chỉ ảnh xong nói gì đấy em không hiểu, thế là họ cứ “ok, ok” rồi quay sang bàn với nhau loạn xị ngậu, vừa bàn vừa chỉ vào tờ báo em đọc. Thường thì em thấy người Ba Lan không nói nhiều chuyện phiếm lẻ tẻ lắm. Nhưng cứ nhắc đến tin thời sự, đặc biệt là chính trị Ba Lan, là họ đổi thái độ liền, nói chuyện rất nhiệt tình. Kể cả hai cô bạn làm hướng dẫn học sinh trao đổi của em cũng vậy. Nhắc đến một phát là nói liên thanh ngay.

Có một chuyện em không biết là có thật hay không, chỉ là em nghe thấy một bác làm bác sĩ người Ba Lan kể lại khi cùng tham gia đêm trao đổi ngôn ngữ được hội học sinh trao đổi tổ chức. Đó là chính phủ Ba cứ dày dứ mãi cái bộ luật phá thai. Cứ khi nào đất nước cần đưa ra chính sách gì gây nhiều tranh cãi và nhiều tai tiếng, họ lại lôi cái dự thảo luật…cấm phá thai ra để đánh lạc hướng công luận. Thế nên khi nào Ba Lan mà nổi lên các cuộc biểu tình, thảo luận chống luật cấm phá thai thì có khi là đang “mưu tính” cái gì đó đấy á. (haha, không biết đúng không ta? Ai biết thì chỉ em với?!).

Nếu là phụ nữ, rất có thể đàn ông (lớn tuổi) Ba Lan sẽ chào bằng cách hôn lên tay

Hôn lên tay là một cách chào rất cổ điển, nhưng những người đàn ông đã có tuổi rất có thể sẽ chào bằng cách này để thể hiện sự tôn trọng và lịch sự. (Em thấy cách chào này phổ thông hơn ở phía Đông Ba Lan hơn là phía Tây, nơi nhiều thành phố du lịch quá. Ở châu Âu bây giờ cách chào này có lẽ chỉ còn tồn tại nhiều ở Nam Ý, Đông Nam Ba Lan và có lẽ là Nam Pháp).

Ngược lại, người trẻ ưng chào bằng cách bắt tay hơn. Và nói chung họ có thể sẽ hôn một cái vào má để chào. Với người quen thân có thể là ba cái hôn.

Ba Lan rất lạnh, nhưng không lạnh đến thế

Ba Lan là một đất nước vào mùa đông có thể trở nên rất lạnh (đến từ một người sống ở một trong những điểm vừa lạnh vừa khô của Ba Lan, Bialystok). Nhiệt độ trung bình mùa đông ở Ba Lan có thể xuống rất thấp, cỡ -20 độ (ở chỗ em là xuống -20 thiệt. Hoặc như em đi Tatra mùa đông, -20 là chuyện thường ở huyện luôn). Nhưng theo một cách nào đó, lạnh của Ba Lan không rét buốt do khô (đi chơi mùa đông ở Tatra, Wroclaw và Warsaw, nhưng em thấy Bialystok chỗ em sống vẫn là lạnh nhất, không thở nổi do buốt). Nếu thăm Ba Lan mùa lạnh, thì chỉ cần mặc nhiều lớp, có một chiếc áo khoác thật tốt, giày lót lông chống thấm nước, và một chiếc khăn ấm là sống sót rồi.

du lịch krakow, công viên Tatra, núi tatra, zakopane, du lịch tự túc tiết kiệm ba lan, du lịch đông âu, châu âu

(Nhắc đến khăn và Ba Lan, em nghĩ em yêu Ba Lan cũng vì một kỉ niệm riêng. Em ít bạn, ở Ý chỉ có dăm người bạn thân. Nhưng cô bạn thân người Ý của em đúng sinh nhật em bay từ Ý đến Ba Lan chỉ để tặng em một cái khăn. Có lẽ vì thế này mà em yêu thương Ba Lan khủng khiếp?)

Ngoài ra, có một một quan sát cá nhân nhưng nó gợi lại cho em chuyện bố em hay kể ngày trước. Khi đến Ba Lan, em thấy đa số người ngồi coi cửa các toà nhà dân cư hoặc nhà hành chính thường là người có tuổi. Họ trông rất phúc hậu nhưng thái độ thì…nghiêm túc vô cùng. Chỉ khi nào chào họ thì họ mới gật đầu chào lại, chứ không vồn vã niềm nở nhiều. Bố em nói vào mùa lạnh, những ai bị bỏng lạnh do tuyết, thường những người canh cửa này mà thấy sẽ không cho vào trong ngay, mà bắt phải dụi tuyết lên người cho…quen, rồi mới từ từ cho vào để sưởi. Bởi đang lạnh quá mà vào chỗ ấm ngay là còn nguy hiểm hơn.

Tuy vậy, vào mùa hè Ba Lan có thể rất nóng, đủ nóng để đi biển luôn nhé! Hãy thăm Sopot chẳng hạn. Bãi biển cát mịn nước nông không kém gì những đất nước biển khác đâu.

Kinh nghiệm thăm xứ lạnh vào mùa lạnh:

  • Thường xuyên uống vitamin D. Vào mùa lạnh, ngày ở xứ lạnh rất ngắn, mặt trời thì không có, nên dẫn đến thiếu hụt vitamin D, gây buồn bực.  Trong nhiều trường hợp, trường kì thiếu vitamin D có thể gây trầm cảm. Đây là kinh nghiệm cá nhân luôn. Em sống nửa mùa lạnh ở Ba Lan không uống, có đoạn thời gian chỉ ở trong phòng như tự kỉ. Nhưng đến lúc xuân về hoa nở tuyết tan một phát là tinh thần lại phới lới ngay!
  • Cẩn thận với các thiết bị điện tử như điện thoại chẳng hạn. Trời lạnh quá là chúng tự sập đấy ạ. Hãy vào chỗ ấm rồi hẵng mở điện thoại. Và nên để điện thoại gần người nhất có thể. (Cô bạn người Ba Lan của em đùa rằng bọn tao sưởi điện thoại còn kĩ hơn sưởi cái thân bọn tao).
  • Thường thì lúc tuyết rơi không lạnh bằng lúc…không có tuyết (hoặc khi mọi thứ đóng băng).
  • Nếu không chịu được lạnh, tốt nhất là nên vừa đi vừa nhảy từ quán này sang quán khác nhé!

Đừng hỏi “bạn thế nào/bạn khoẻ không?” trừ phi thật sự muốn biết

Người Ba Lan rất thẳng thắn, trung thực, và nhiều khi bị hiểu nhầm là thô lỗ. Họ sẽ nói điều họ nghĩ và hoàn toàn không ngại chỉ ra lỗi sai của người khác. Đi đôi với tính cách dân tộc này là những thói quen giao tiếp dựa vào thật tình nhiều hơn là xã giao. Em nhận ra điều này do khi ở kí túc, một số bạn bè em người Anh có thói quen chào hỏi bằng “how are you?” (bạn thế nào?), hoặc “how was your day?” (hôm nay của bạn thế nào?) và sau đó ngạc nhiên bàn với nhau rằng mấy bạn người Ba Lan thật sự kể lại mọi chuyện. Trong ngôn ngữ và thói quen của người Ba Lan, họ chỉ hỏi nhau khi thật sự muốn biết. Nên nếu các bác hỏi họ như vậy, họ sẽ trả lời thực tình, và họ cũng sẽ mong đợi các bác đáp lại như vậy khi họ chủ động quan tâm.

Phụ nữ Ba Lan cực kỳ để ý vẻ ngoài của họ

Đây là một điều mà sau khi ở một số nơi em mới phát hiện ra. Tương tự với thói quen giao tiếp, suy nghĩ, cách tiếp cận vấn đề,… sự khác biệt về cách chăm sóc bản thân cũng rất lớn. Ví dụ như ở Hà Lan, con người nói chung đều chuộng sự thoải mái, đơn giản. Họ hiếm khi cầu kì chăm sóc ngoại hình, và ngay cả trong những sự kiện trang trọng thì cái sự ăn diện lên đồ của họ cũng thấp hơn nhiều những nước như Ý hay Ba Lan (Đọc thêm bài: con người Hà Lan). Ở xứ này, đàn ông cũng có chú ý vẻ ngoài nhưng không quá chăm chút. Trong khi đó, phụ nữ ra đường là thường tuân theo motto mà như bạn em tả thì là: “It’s safer to be too elegant rather than not elegant enough” (tạm dịch: quá lịch sự thì an toàn hơn không đủ lịch sự). Việc trang điểm mạnh là rất thường thấy, và quần áo cũng được chăm sóc phẳng phiu, cầu kì. Đặc biệt, dân Ba Lan rất chuộng đồ da ạ…

Người Ba Lan vô cùng, vô cùng tự hào với Vodka của họ

Dân Ba Lan yêu vodka, và cực kì tự hào với vodka của họ, mà theo họ là còn ngon và tinh khiết hơn cả của Nga. Nhiều bác còn tuyên bố với em rằng, dân Ba Lan mới là uống vodka nhiều nhất, và tạo ra những loại vodka ngon nhất thế giới. Cả đàn ông và phụ nữ đều có thể uống khá được luôn ấy ạ. Và trái với định kiến thường cho rằng dân Ba Lan suốt ngày say xỉn, thì chuyện này ngày nay hiếm hẳn. (Nhưng vẫn là có, đặc biệt là tối đến, khi dân Ba Lan gần như thay đổi 180 độ – từ “lạnh lùng, nghiêm túc” trở nên nhiệt tình, điên cuồng. Lúc này giới trẻ thì đi quán bar sàn nhảy, người có tuổi thì rất thích đến pub uống bia gặp gỡ. Em đã không ít lần gặp nhiều người say đến quắc cần câu ngoài đường. Thậm chí ở một số thành phố “địa phương” hơn, ít khách du lịch hơn, như nơi em ở chẳng hạn, nhiều nhà hàng còn để những người quá say vào ngủ ké trên ghế nhà hàng một lát, đến khi họ tỉnh thì tự đi kia).

vodka, văn hoá ẩm thực đông âu, du lịch tự túc tiết kiệm châu âu
rượu vodka tự ngâm vị hoa quả, rất ngon miệng chứ không bị gắt cồn như vodka hoa quả đóng chai công nghiệp đâu. đồ muối và vodka em mê nhất là ở Gdansk (xem thêm: ăn gì ở Gdansk)

Tuy nhiên không phải tất tần tật mọi người đều uống vodka. Thực tế, dân Ba Lan cũng chuộng bia không kém. Những năm gần đây bia thủ công đang trở thành trào lưu. Thường vào những buổi gặp mặt hẹn hò giữa tuần thì người Ba Lan hay uống bia hơn. Và đây có lẽ là nơi duy nhất em biết là có cho…nước đường anh đào hoặc quả mọng (syrup) vào bia. Không phải tất cả mọi người đều gọi. Thường chỉ phụ nữ thích cho thêm thôi.

Ngoài ra, giới trẻ còn có sở thích pub crawl (nhảy quán). Ở một số nơi em ở như Ý hay Hà Lan thì dân có vẻ thích uống ở một chỗ một đêm, hoặc chỉ ở hàng quen thôi. Nhưng ở Ba Lan thì giới trẻ thích nhảy nhiều quán một đêm, mỗi quán chỉ một đến hai đồ uống. Hoạt động này phổ biến đến mức có nhiều tour sinh ra chỉ để đưa khách đi khám phá những quán bar thú vị của một thành phố.

du lịch tiết kiệm tự túc Ba Lan, thăm Gdansk, châu âu, đông âu, làm gì gdansk
một trong những pub phong cách “vin tệt” xinh xắn trên đường Mariaka, Gdansk

À, và chú ý: ở Ba Lan cấm uống đồ có cồn ngoài đường nhé. Nhưng đây là một trong những quốc gia dễ tìm thấy những cửa hàng bán cồn nhất.

Về ẩm thực

Em mê ẩm thực Ba Lan chỉ sau mỗi Ý, thậm chí còn hơn cả Pháp. Vì sao? Vì ẩm thực Ba Lan là điển hình của “comfort food” (kiểu đồ ăn tạo cảm giác ấm áp, gia đình). Các món của Ba Lan đều khẩu phần rất đầy đặn (đi nhà hàng mà gọi là phải siêu siêu cẩn thận, người Á có khi hai người một phần cũng no đấy ạ!), thường vị đậm đà, nhiều thịt (ăn chay đến đây hơi khó à nha, dù ở những thành phố lớn như Warsaw hay Krakow thì cũng mọc lên phong trào quán chay nhưng, well, chúng không thực sự là đồ Ba Lan nữa). Và chúng cũng đa dạng, phong phú nữa chứ!

một bàn đồ ăn đầy đặn, chỉ khoảng 15eu!

Đọc thêm: Kinh nghiệm ăn uống rẻ ở Ba Lan (và những món phải thử!)

Ngoài ra, nếu nhận lời mời đến ăn từ một người Ba Lan, hãy chờ đợi được phục vụ no đến bục khoá quần! Người Ba Lan có câu ngạn ngữ: “Guest in the house brings God to the house”, đại khái là “khách đến nhà mang Chúa đến nhà”. Thế nên, với bản tính hiếu khách được thể hiện mạnh nhất qua bàn đại tiệc, đừng quá ngạc nhiên khi họ mời các bác một số lượng đồ ăn nhiều đến hơi “quá đà”. Và, dù no đến đâu, nhưng nếu chấp nhận phần ăn thứ hai, các bác sẽ thấy họ rạng rỡ và nhiệt tình lên nhiều vô cùng tận luôn đấy!

Người Ba Lan không uống trà với sữa

ăn gì gdasnk, du lịch gdasnk, , du lịch đông âu, châu âu
trà gia vị kiểu Ba Lan

Dân Ba Lan thường không uống trà với sữa, mà uống trà với gia vị (như hồi, quế,…) và một lát chanh. Họ có vẻ xem đó là thói quen của người Anh và không hứng thú gì cho lắm. Hơn nữa, dân Ba Lan uống trà từ các loại vỏ hoa quả và các loại lá khô nhiều hơn chính trà đen hoặc trà xanh – những loại phổ thông hơn ở nhiều nơi trên thế giới. Giáo viên của em bảo rằng do trước chiến tranh, dân Ba Lan nghèo không mua nổi trà, cũng không nhập được trà, nhưng lại rất thích trà, nên họ phơi nhiều loại để làm thành các loại trà. Ngày nay những kiểu trà phơi này lại thành đặc sản của Ba Lan.

Không nên tặng hoa số chẵn

Ở Ba Lan, tặng hoa số chẵn thường chỉ trong đám tang. Thế nên nếu muốn tặng hoa cho ai đó, hãy mua lượng bông số lẻ nhé!

Khi đến thăm nhà người Ba Lan, nên chú ý chi nhỉ?

Khi được mời đến thăm gia đình người Ba Lan, đừng bao giờ đến hai tay không nhé. Hãy đem theo những món có thể chia sẻ được với như người khác. Bánh chocolate, bánh tự làm hoặc chai rượu là những lựa chọn “chuẩn không cần chỉnh” nha. Và thường thì quà sẽ được trao cho người phụ nữ đứng đầu gia đình. Dù ngày nay điều này không còn là tiêu chuẩn bắt buộc phải tuân theo nữa.

Ngoài ra, khi vào nhà, có khả năng cao là các bác phải cởi giầy. Chủ nhà sẽ đưa cho các bác một cặp dép đi trong nhà. Trừ phi chủ nhà bảo không cần cởi. Thế nên đừng đi tất có lỗ nhoa (hihi).

Về chi phí

Ba Lan là một trong những điểm đến giá cả hợp lý nhất châu Â. Hoặc như bạn em quen ở Áo nói: rẻ đến mức xúc phạm (haha). Thực sự, du lịch thăm thú Ba Lan cực kì đáng! Mọi chi phí đều rẻ hợp lý bất ngờ. Trung bình một bữa ăn hai món có đồ uống cỡ 10eu. Bảo tàng nhà hát trải nghiệm giá cả đều hầu như bằng một nửa so với các đất nước khác. Mà như có thẻ sinh viên thì còn càng rẻ tợn ấy ạ! Em đi 4, 5 thành phố ở Ba Lan chỉ bằng đi…2 thành phố các nước khác thôi ạ.

Đồng của Ba Lan là Zloty. 1eu bằng 4 Zloty ạ.

Về di chuyển

Ở Ba Lan, hệ thống tàu xe và các nhà vận chuyển xe bus đều rất phát triển và tiện lợi. Và cực kì rẻ nữa nhé. Đi từ đầu này đến đầu kia đất nước chỉ 30, 40eu thôi (chưa giảm giá cho học sinh. Như em đi học có thẻ học sinh xuống có…10eu thì phải). Nhưng điểm trừ là đa số (tính đến 2019) các nhà ga đều không có máy bán vé tự động, mà phải xếp hàng trước quầy để mua. Nên hoặc là đến sớm để mua vé, hoặc là mua ở trên mạng. Trang chủ hệ thống tàu của Ba Lan là đây.

Túm lại,

Tất nhiên là có rất nhiều điều thú vị về đất nước tuyệt vời này. Nhưng theo em, đây là một số điều cơ bản nên biết trước khi thăm Ba Lan. Hi vọng những điều này sẽ có ichs cho mọi người ở những chuyến đi tới. Đừng quên chia sẻ với em kinh nghiệm và trải nghiệm của mọi người nhé! Hãy chia sẻ bài viết để lưu lại sau này dùng nha.

Thân.

 

chia sẻ ý kiến ngay!

Navigate
error:
%d bloggers like this: